JBS, de grootste vleesproducent ter wereld, ter verantwoording geroepen door Greenpeace Nederland
Op 30 april 2026 stuurden wij namens Stichting Greenpeace Nederland een formele aansprakelijkheidsbrief aan de raad van bestuur van JBS N.V. – ’s werelds grootste vleesbedrijf, inmiddels gevestigd in Nederland. Wij eisen volledige openheid over de milieu- en mensenrechtenimpact van het bedrijf en roepen op tot een onmiddellijke stop op verdere uitbreidingsinvesteringen zolang die transparantie ontbreekt. Tegelijkertijd voerden Greenpeace-activisten actie bij de Algemene Vergadering van Aandeelhouders van JBS in Amsterdam.
Ons Team
Deze zaak wordt bij Rubicon behandeld door Frank Peters, Nathan van der Raaij, Nikki Nilwik en Max Nazarski. Het team combineert diepgaande kennis van het Nederlandse en Europese aansprakelijkheidsrecht met ruime ervaring in complexe impact litigation – van klimaatzaken tot mensenrechtenkwesties in internationale waardeketens.
Onze betrokkenheid bij Greenpeace in deze kwestie is niet nieuw. Al in 2025, toen JBS zijn wereldwijde concernstructuur herorganiseerde en zijn moedermaatschappij naar Nederland verplaatste – mede om een beursnotering aan de New York Stock Exchange mogelijk te maken – richtten wij ons destijds tot de Nederlandse notaris van JBS en wezen hem op de ernstige anti-witwas- en compliancerisico’s die hij aanvaardde door een vennootschap met de trackrecord van JBS te faciliteren: een moederbedrijf dat schuldig had gepleit aan schending van de Amerikaanse antibribery-wetgeving, meer dan $256 miljoen aan criminele boetes had betaald, en had erkend dat systemische corruptie op het hoogste bestuursniveau de motor was achter zijn wereldwijde expansie. Die brief was onderdeel van Greenpeace’s bredere inspanning om de legitimiteit van ‘big agriculture’ en vleesproductie in het bijzonder, ter discussie te stellen.
|
$86 mrd
|
241 Mt
|
$2,5 mrd
|
470k ha
|
|
OMZET JBS 2025 |
GESCH. CO₂EQ-UITSTOOT 2023 |
UITBREIDINGSPLAN NIGERIA |
ONTBOSSING GELINKT AAN JBS (2009–2023) |
De Juridische Kern
JBS en het Nederlandse zorgvuldigheidsvereiste
Met de verplaatsing van zijn moedermaatschappij naar Nederland heeft JBS zich onderworpen aan jurisdictie van de Nederlandse rechter en het Nederlandse recht – waaronder de zorgplichten van artikel 6:162 BW en de governance-verplichtingen die gelden voor beursgenoteerde vennootschappen op grond van de Nederlandse Corporate Governance Code.
De zorgvuldigheidsnorm voor grote, beursgenoteerde ondernemingen is verder uitgewerkt door het Hof Den Haag in het arrest Milieudefensie/Shell (november 2024). Die norm verplicht ondernemingen zoals JBS om concrete maatregelen te nemen om hun bijdrage aan gevaarlijke klimaatverandering te beperken, biodiversiteit te beschermen en de rechten van kwetsbare groepen te respecteren — over de gehele keten, niet enkel binnen de eigen bedrijfsvoering.
|
DE KERN JBS heeft uitgebreide duurzaamheidsbeloften gedaan. Het heeft die beloften stelselmatig niet nagekomen – en kondigt tegelijkertijd een uitbreiding aan van $5–6 miljard, die tientallen jaren aan extra schade dreigt te vergrendelen. |
|
Op basis van eigen filings van JBS, onafhankelijk wetenschappelijk onderzoek, overheidsregisters en journalistiek onderzoek onderbouwden wij, met Greenpeace Nederland, drie afzonderlijke schendingen van de zorgvuldigheidsnorm.
|
I. Gevaarlijke klimaatverandering JBS’ ‘Netto Nul in 2040’-belofte verloor haar validatie door de Science Based Targets initiative, werd door Amerikaanse reclameregelgevers als misleidend beoordeeld en resulteerde in een schikking met de procureur-generaal van New York. Het bedrijf heeft geen enkel plan voor absolute emissiereductie – alleen intensiteitsdoelstellingen die absolute groei van uitstoot toestaan naarmate de productie toeneemt. |
|
II. Biodiversiteit en ecosystemen Ondanks toezeggingen die teruggaan tot 2008 blijft de toeleveringsketen van JBS gelinkt aan grootschalige ontbossing in het Amazonegebied. Eigen adviseurs en veehouders in de keten omschrijven de ontbossingsvrije belofte als niet-handhaafbaar. Het monitoringsysteem – gericht op directe leveranciers – is niet toereikend. |
|
III. Rechten van kwetsbare groepen Activiteiten en toeleveringsketens van JBS zijn herhaaldelijk in verband gebracht met dwangarbeid, kinderarbeid en illegaal gebruik van inheemse gronden in Brazilië en elders – resulterend in rechterlijke veroordelingen en schikkingen. |
Expansie als risico: het lock-in principe
Een van de argumenten in de – toegegeven: vrij lange – brief sluit direct aan bij het Shell-arrest. Het Hof Den Haag erkende dat grote kapitaalinvesteringen in fossiele infrastructuur een ‘carbon lock-in effect’ creëren: om rendement te behalen, moet de infrastructuur decennialang maximaal worden benut – waardoor systeemtransformatie steeds lastiger en kostbaarder wordt.
Datzelfde mechanisme geldt voor JBS’ geplande uitbreiding van industrieel vleesverwerkende capaciteit. De bouw van nieuwe slachthuizen en verwerkingsfaciliteiten in Nigeria, Vietnam, Saoedi-Arabië en Oman is geen neutrale bedrijfsbeslissing. Het verankert structurele lock-ins – economisch, sociaal en ecologisch – die de agrarische systemen, het landgebruik en de broeikasgasuitstoot in die regio’s voor decennia zullen bepalen.
Zolang JBS niet kan aantonen dat deze uitbreiding verenigbaar is met het Klimaatakkoord van Parijs, het Kunming-Montreal Biodiversiteitskader en het Nederlandse recht, wordt het bedrijf opgeroepen alle nieuwe kapitaalinvesteringen te staken.
TIJDLIJN
2025 — BRIEF AAN DE NOTARIS
Namens Greenpeace Nederland en Greenpeace International richtten wij ons tot de Nederlandse notaris van JBS en wezen hem op de anti-witwas- en compliancerisico’s verbonden aan zijn rol bij de redomiciliatie en NYSE-notering. De brief riep op tot onafhankelijk onderzoek voordat verdere notariële handelingen zouden worden verricht.
2025–2026 — VERDERE ONTWIKKELING
Een uitvoerig feitelijk en juridisch dossier werd opgebouwd, gebaseerd op JBS’ eigen duurzaamheidsrapportages en SEC-filings, onafhankelijk emissieonderzoek, satellietbeelden van ontbossing, rechterlijke uitspraken en journalistiek onderzoek op vier continenten.
30 APRIL 2026 — FORMELE AANSPRAKELIJKSTELLING EN INFORMATIEVERZOEK
Wij stuurden de brief aan de raad van bestuur van JBS N.V. in Amstelveen. Daarin stellen wij schending van de zorgvuldigheidsnorm op drie terreinen, verzoeken wij uitgebreide informatieverschaffing op grond van het nieuwe Nederlandse bewijsrecht, en wordt opgeroepen tot een investeringsstop zolang naleving niet is aangetoond.
VOLGENDE STAPPEN
JBS heeft drie weken om te reageren en de gevraagde informatie te verstrekken. Indien het bedrijf dat nalaat of de zorgen blijven bestaan, behoudt Greenpeace Nederland zich het recht voor om de rechter te verzoeken om gedwongen informatieverstrekking, getuigenverhoren en benoeming van een onafhankelijke deskundige.
INFORMATIEVERZOEK
Transparantie als juridische verplichting
Op grond van het nieuwe Nederlandse bewijsrecht (in werking getreden op 1 januari 2025) kan een partij met een rechtmatig belang inzage vorderen in specifieke informatie die een andere partij bezit — zonder dat daarvoor eerst een volledige procedure nodig is. Ons verzoek omvat onder meer:
- Gedetailleerde broeikasgasdata uitgesplitst naar gas, regio en ketenscope – inclusief ontbossingsemissies die JBS nu buiten beschouwing laat.
- Digitale kaartbestanden met geolocaties van directe en indirecte vee- en voerleveranciers.
- Gegevens over leveranciers die niet voldeden aan de eigen milieu- en mensenrechtenstandaarden.
- Het volledige Memorandum of Understanding met de Nigeriaanse overheid.
- Milieu- en sociale effectrapportages voor alle aangekondigde uitbreidingsprojecten.
JBS beweert al jaren via zijn eigen beleidsdocumenten dat het deze impacts monitort en beheert. Als dat klopt, bestaat de informatie. Onze brief verplicht het bedrijf die te overleggen.
|
BELANG VAN DEZE ZAAK Deze zaak markeert de uitbreiding van het klimaatlitigatiekader uit Milieudefensie/Shell naar de mondiale vlees- en landbouwsector — een sector die verantwoordelijk is voor naar schatting 23–42% van de mondiale broeikasgasemissies, maar juridisch tot nu toe nauwelijks is aangesproken. |
|
Rubicon Impact & Litigation
info@rubiconlitigation.com
+31 (0) 20 237 43 73
"*" geeft vereiste velden aan